Guatr tiroid bezinin normal dışı olarak büyümesi hastalığıdır. Tiroid, normalde her sağlıklı insanda bulunması gereken bir hormon bezesinin adıdır. Tiroid, boğazımızda gırtlağın hemen önünde her iki şah damarımızın arasında bulunan “at nalı” veya “U harfi” şeklinde bir organdır. Bu organımızın en önemli, hatta tek görevi, tiroksin isimli tiroid hormonu salgılamaktır. Genel anlamda, tiroidin kanser dışındaki her türlü şişliğine guatr denilir. Halk arasında şişlik olmasa da her tür tiroid hastalığına guatr denilmektedir.
Sınıflandırma
Guatr çeşitli şekillerde sınıflandırılır:
* Basit guatr, hormon düzeyi normal olan yumrusuz (nodülsüz) guatr türüdür. İçinde yumru bulunan guatra nodüllü guatr denir ve “tek nodüllü” ve “çok nodüllü” guatr olarak ikiye ayrılır. Ayrıca guatr hastalığındaki nodüller; “soğuk”, “ılık” ve “sıcak” olarak 3 gruba ayrılır.
* Yaygın guatr, basit guatrın tersine guatr bütün tiroid bezine yayılmıştır.
* Zehirli guatr ya da toksik guatr, hipertiroidli guatr türüdür, halk arasında iç guatr adı da verilir. Bu guatr çeşidi iltihaplanma, su toplanmasi ya da Basedow hastalığı gibi bağışıklık sistemi hastalıklarında görülür.
* Zehirli olmayan guatr, genellikle normal veya düşük tiroid seviyeleri ile ilişkilendirlir ve bütün diğer guatr türlerini tanımlar (lithium ve bağışıklık sistemi hastakıklarında oluşanlar gibi).
Sebepleri
Guatrın en yaygın sebebi iyot yetersizliğidir ve yiyecekle beraber bol miktarda iyot alınması ile tedavi edilir. Diğer sebepleri:
* Hashimoto tiroditi
* Graves-Basedow hastalığı
